201709.12

4

   Η προσβολή της τιμής με εξύβριση, μαζί με τη δυσφήμιση και τη συκοφαντική δυσφήμιση, υπάγονται στα εγκλήματα κατά της τιμής, τα οποία προβλέπονται στον Ποινικό Κώδικα.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το άρθρο 361 του ΠΚ:

    ” 1. Όποιος, εκτός από τις περιπτώσεις της δυσφήμησης (άρθρα 362 και 363), προσβάλλει την τιμή άλλου με λόγο ή με έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο, τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι ενός έτους ή με χρηματική ποινή. Η χρηματική ποινή μπορεί να επιβληθεί και μαζί με την ποινή της φυλάκισης.

 2. Όταν η προσβολή της τιμής δεν είναι ιδιαίτερα βαριά, αν ληφθούν υπόψη οι περιστάσεις και το πρόσωπο του ατόμου που προσβλήθηκε, ο υπαίτιος τιμωρείται με κράτηση ή με πρόστιμο.

 3. Η διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 308 έχει και σ’ αυτή την περίπτωση εφαρμογή.”

Η προσβολή της τιμής

    Από την παρ. 1 είναι κατανοητό ότι, η προσβολή της τιμής με εξύβριση, καθορίζεται σε συνδυασμό με τις περιπτώσεις της δυσφήμησης (άρθρα 362 και 363). Είναι δηλαδή, επικουρική των διατάξεων περί δυσφήμησης (η εφαρμογή αυτών αποκλείει την εφαρμογή της).

   Προϋπόθεση λοιπόν τέλεσης “εξύβρισης,” είναι η προσβολή της τιμής του θύματος. Με την έννοια “τιμή“, εννοείται ο σεβασμός τον οποίο πρέπει να δείχνουν όλοι σε κάθε συνάνθρωπο ως μέλος της κοινωνίας, ανεξαρτήτως ιδιότητας.

   Η εξύβριση, η επίθεση δηλαδή κατά της τιμής κάποιου, μπορεί να εκφραστεί “με λόγο ή με έργο ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο”. Θα πρέπει δε, να συνιστά  απαξιολογική ή αρνητική αξιολογική κρίση, που αντικειμενικά περιέχει ηθικο-κοινωνική αμφισβήτηση. Σημειωτέον ότι στην τέλεση του εγκλήματος της εξύβρισης, δεν ενδιαφέρει εάν η προαναφερόμενη κρίση ανταποκρίνεται ή όχι στην αλήθεια.

“Προνομιούχα” μορφή εξύβρισης (όχι ιδιαίτερα βαριά)

   Στην παρ. 2 του παραπάνω άρθρου (αρ. 361 ΠΚ),  προβλέπεται η περίπτωση κατά την οποία η προσβολή της τιμής ” δεν είναι ιδιαίτερα  βαριά” ή “ιδιαζόντως”, κατά το κείμενο της καθαρεύουσας, και περιλαμβάνει την “προνομιούχα μορφή της εξύβρισης”. Η αξιολόγηση του μεγέθους της προσβολής προϋποθέτει την αξιολόγηση όλων των στοιχείων, όπως “οι περιστάσεις και το πρόσωπο του ατόμου που προσβλήθηκε”.

Ελαφρυντικά

   Επίσης, στην παρ. 3 του παραπάνω άρθρου (αρ. 361 ΠΚ),  ο νομοθέτης ενσωμάτωσε το ελαφρυντικό του άρθρου 84 παρ. 2 του ΠΚ, προβλέποντας την δυνατότητα δικαστικής άφεσης της ποινής, με την εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 308 ΠΚ: Ο υπαίτιος της πράξης της παρ. 1 είναι δυνατό να απαλλαγεί από κάθε ποινή αν παρασύρθηκε στην πράξη από δικαιολογημένη αγανάκτηση εξαιτίας μιας αμέσως προηγούμενης πράξης που τέλεσε ο παθών εναντίον του ή ενώπιόν του και που ήταν ιδιαίτερα σκληρή ή βάναυση”.

Τέλος, για σκοπούς πληρότητας, θα πρέπει να αναφερθούν επιγραμματικά τα κάτωθι σημεία:

    Η τιμή του ανθρώπου μπορεί να προσβληθεί και ως μέλος ομάδας (η ομάδα θα πρέπει να ευσύνοπτη).
 – Η απρόκλητη έμπρακτη εξύβριση προβλέπεται στο άρθρο 361Α, ενώ η  προσβολή τιμής νεκρού προβλέπεται στο άρθρο 365 ΠΚ.
 – Εξύβριση στοιχειοθετείται και στην περίπτωση που η προσβλητική συμπεριφορά έγινε αντιληπτή από τρίτο και όχι απευθείας από το θύμα.
 – Η αντιμετώπιση της αξίωσης αποζημίωσης καλύπτεται στο Αστικό Δίκαιο με τα άρθρα 57, 59, 914 και 932.

Υ.Γ.  Το άρθρο έχει σκοπό να δώσει μία γενική περιγραφή του θέματος, ώστε να καταστήσει την αρχική πληροφορία χρήσιμη ως σημείο προσοχής και όχι να αντικαταστήσει τον δικηγόρο. Οι παράγοντες σε κάθε επιμέρους υπόθεση πιθανόν να διαφοροποιούν ριζικά τον τρόπο ενέργειας.


Κοινοποιήστε το άρθρο

στο facebook ή μέσω Email

email email